الشيخ علي المشكيني
13
تفسير روان (فارسى)
لغت و اعراب : تلك اشاره به دور است ، و اشارهء دور به لحاظ علوّ مقام آن و دورى از افق افكار عامه است . قرآناً حال است از مفعول أنزلناه ، و عربيّاً صفت قرآن است . مبين لازم است يعنى روشن ، و متعدى است يعنى روشنگر . تفسير : تِلْكَ آيَاتُ الْكِتَابِ الْمُبِينِ تلك اشاره به اين سوره يا آيات آن يا به مجموع آيات قرآن است به لحاظ آن كه در لوح محفوظ يا در ذهن جبرئيل يا پيامبر اسلام ثابت و موجود است و اين مجموع ، كتاب بالفعل يا كتاب بالقوه است ؛ بالفعل چون فعلًا در لوح محفوظ مندرج است ، و بالقوّه چون در آيندهء تاريخ در صحيفهها و ورقهاى بىحد و حصر نوشته خواهد شد . و ( مبين ) است يعنى بذاته روشن و روشنگر است . إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ قُرْآناً عَرَبِيّاً يعنى : به حقيقت ما اين كتاب را به عنوان قرآنى به زبان عربى ، فرو فرستاديم . طبق روايات اهل بيت وحى عليهم السلام اين كتاب الهى - يعنى مجموع الفاظ و محتوا - با نزول پنج مرحلهاى ، به افكار و اذهان جامعهء بشرى رسيده است : 1 - از علم ازلى الهى به قلم كه موجودى زنده در ميان ملأ اعلى است . 2 - از قلم به لوح محفوظ . 3 - از آنجا به قلب جبرئيل امين . 4 - از زبان او به قلب مبارك پيامبر اسلام . 5 - از زبان پيامبر اسلام به افكار و اذهان مجامع بشرى . و اين پنج مرحلهء نزول ، مقدّمى براى تحقق مرحلهء بعد است و آن نزول از اذهان و افكار و صحيفهها و نوشتارها به مرحلهء عمل و پياده شدن در متن جامعه است . لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ